Lüle Taşı Tesbih: Eskişehir'in Beyaz Taşı
Lüle taşının oluşumu, özellikleri, işlenmesi ve Eskişehir ile bağı.
Lüle taşı, Eskişehir yöresiyle özdeşleşmiş, beyaz-krem renkli ve son derece hafif bir taştır. Türkiye'nin kendine has doğal malzemelerinden biridir.
Nasıl oluşur?
Killi yapıda, gözenekli bir mineraldir. Yer altında katmanlar hâlinde bulunur ve çıkarıldığında nemli ve yumuşaktır; kuruyunca sertleşir. Bu özelliği, işlenmesini kolaylaştırır.
Hafifliği
En dikkat çekici özelliği budur. Gözenekli yapısı nedeniyle taş olmasına rağmen çok hafiftir; suda yüzebilecek kadar düşük yoğunluğa sahip örnekleri vardır.
Rengi
Beyaz, krem ve açık sarımsı tonlarda. Zamanla el teri ve doğal yağlarla temas ederek bal rengine döner. Bu renk değişimi, lüle taşı ürünlerinde beklenen ve sevilen bir olgunlaşmadır.
İşlenmesi
Yumuşak olduğu için oymaya çok elverişlidir; bu yüzden geleneksel olarak işlemeli pipo ve figürlü ürünlerde kullanılmıştır. Tesbihte de ince işçilikli imame ve tanelere imkân verir.
Dayanıklılık
Yumuşaklığı bir zaaftır: kolay çizilir ve darbede kırılabilir. Günlük yoğun kullanım için en dayanıklı seçenek değildir; dikkatli kullanım ister.
Bakımı
Kuru yumuşak bezle silin. Suyla temas ettirmeyin; gözenekli yapısı suyu emer ve leke tutar. Ayrı bir kesede ya da bölmede saklayın; sert tanelerle bir arada tutmayın.
Alırken
Gerçek lüle taşı hafiftir ve gözeneklidir. Elinizde ağır duran beyaz bir taş büyük ihtimalle başka bir malzemedir. Ürün açıklamasında malzemenin açıkça yazmasını isteyin.